Cees Nooteboom krijgt Prijs der Nederlandse Letteren
Cees Nooteboom ontving uit handen van koning Albert van België de Prijs der Nederlandse Letteren. De schrijver trok in zijn dankwoord van leer tegen de dictatuur van de media.
„Van alle prijzen is die van vandaag de belangrijkste, de dierbaarste, omdat die met het hele taalgebied verbonden is.” Aldus een ernstige en „gelukkige” Cees Nooteboom in zijn dankwoord bij de aanvaarding van de Prijs der Nederlandse Letteren. De 76-jarige schrijver kreeg de prijs vanochtend in de Kroonzaal van het Koninklijk Paleis in Brussel uit handen van koning Albert II van België.
Nootebooms dankwoord was een pleidooi voor de elite en tegen de alles vervlakkende dictatuur van de media. „Is na de ontkerkelijking de ontkunsting van de maatschappij aan de orde”, vroeg de laureaat zich af. Het antwoord was voor Nooteboom ja, maar hij zei dat hij daar vrede mee had. De speech, waarvoor Nooteboom een langere spreektijd had bedongen dan de zeven minuten die hem waren toegedacht, had een cultuurpessimistische ondertoon maar werd licht-ironisch voorgedragen.
„De lichte verfijnde en kronkelende Nooteboomtoets, die veel wijsheid verraadt en zwaarmoedigheid relativeert, gaf het genre van het reisverhaal een nieuw invulling [door] het bespiegelende karakter dat de verslaggeving overheerst”, had juryvoorzitter Anne Marie Musschoot, emeritus hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde, een half uur eerder gezegd in haar toekenningstoespraak.
Nooteboom is de vierde Nederlandse schrijver op rij die de PdNL ontvangt; tot het jaar 2004 (toen Hella Haasse hem kreeg) ging de prijs beurtelings naar een Vlaamse en een Nederlandse schrijver, wat licht-controversiële winnaars als Paul de Wispelaere (1998) en Christine d’Haen (1992) tot gevolg had.
Het bedrag dat verbonden is aan de PdNL is 40 duizend euro – 24 duizend euro meer dan in 2007, toen Jeroen Brouwers de prijs juist om die reden weigerde. Het was niet het eerste relletje rondom de prestigieuze driejarige prijs. In 2001 weigerde koning Albert de prijs officieel uit te reiken aan Gerard Reve, omdat diens man, Joop Schafthuizen, verdacht werd van ontuchtige handelingen met minderjarigen.
Het was dus voor het eerst sinds 1995 dat de prijs in het paleis werd uitgereikt. Tijdens de plechtigheid noemde koning Albert Cees Nooteboom een kosmopoliet die literatuur schrijft 'van uitnemende klasse'. „U draagt de Nederlandse literatuur uit en brengt de wereld in de Nederlandse taal binnen.”
Aanwezig in Brussel waren verder onder meer de Belgische minister-president Van Rompuy, de Vlaamse premier Peeters (die tot zichtbare verwarring en ergernis van koningin Paola voortdurend Kees zei tegen Cees), minister Plasterk en de schrijvers Jan Siebelink, Remco Campert, Erwin Mortier, Saskia de Coster en Connie Palmen. De fadozangeres Nynke Laverman zong, op verzoek van de laureaat, onder meer Slauerhoff in het Fries.
Meer over de schrijver op www.ceesnooteboom.nl
