Doe het liever zelf
Wie wacht tot de dokter euthanasie komt plegen is toch wel een beetje een sukkel. Dan heb je je kans op een echt zelfgekozen dood voorbij laten gaan. Karin Spaink, multipele-sclerosepatiënte (wie dat niet weet komt daar pas in het laatste hoofdstuk van haar nieuwe boek achter, terwijl het voor het begrip van haar betoog nuttig is om te weten dat de schrijfster aan een ziekte lijdt die haar steeds verder verlamt), beschrijft op de laatste bladzijden de lotgevallen van `iemand die te laat was' voor haar zelfmoord. Ook een MS-patiënte, bij wie nu nog maar één arm een beetje werkt. Zij kan geen pillen meer uit doordrukstrips duwen, laat staan ze fijn wrijven om in een dodend papje te verwerken. Zij wachtte te lang, omdat haar naasten zeiden dat het zo jammer zou zijn als ze al ging, omdat ze zelf hoopte dat ze misschien wel weer wat zou opknappen. Wat bij MS nog al eens gebeurt. `Ze is boos en verdrietig over haar aarzeling van toen: in de korte periode dat ze het nog wel zelf had gekund, heeft ze dat moment voorbij laten gaan.' Die medepatiënte heeft nu kennissen genoeg die met haar over zelfmoord willen praten, maar niemand biedt de helpende hand. En haar dokter vindt haar niet ziek genoeg. Dus euthanasie zit er voorlopig niet in.
Karin Spaink: De dood in doordrukstrip. Nijgh & Van Ditmar, 224 blz. ƒ32,95
Dat zal Karin Spaink niet overkomen. Daarover gaat De dood in doordrukstrip. Spainks betoog vergt bijna 200 bladzijden, maar wat ze zeggen wil had ook in opinieartikel in de krant gepast. Voor euthanasie ben je afhankelijk van een arts die je dood wil maken. En als hij niet wil, dan gaat het niet door. Soms is dat begrijpelijk, vindt Spaink, want de arts loopt een risico. Het Openbaar Ministerie beoordeelt of hij zorgvuldig heeft gedood en of de dode wel ondraagelijk en uitzichtloos leed. Onhanteerbare begrippen, schrijft Spaink. Want wat is ondraaglijker: het langzaam wegsuffen door morfine en steeds minder zuurstof van een longkankerpatiënt, of de twintigjarige die na een motorongeluk vanaf zijn nek verlamd de rest van zijn leven in een rolstoel voor zich ziet? De longkankerpatiënt krijgt een paar dagen voor zijn natuurlijke dood zonder morren euthanasie, als hij dat wil. Maar als de invalide jongeman dood wil, helpt niemand hem.
Als de dokter niet wil, moet hij de sleutel van de medicijnkast uit handen geven, stelt Spaink. Maar de Nederlandse artsen en apothekers doen dat niet. Ouderen die levensmoe zijn kunnen dus geen pil van Drion. En als die pil er al komt dan is het alleen voor hoogbejaarden die zich onthecht voelen. Jongere, chronisch lichamelijk of geestelijk zieken die het hebben opgegeven, die ernstig getraumatiseerd zijn, die de dood aanvaarden hoeven al helemaal niet op Drions pillen te rekenen. Spaink zoekt dus op het world wide web naar internetapotheken die behalve Viagra en anabole steroïden ook dodende middelen aanbieden. De postbode brengt pillen uit Duitsland en van Cyprus. Spaink heeft nu genoeg Depronal in huis (gepostorderd via internet) om driemaal dood te gaan. Het is weliswaar het middel van tweede keus. Ze had liever Vesparax gehad, maar dat was op de hele wereld niet te krijgen, voor een Nederlandse internetter.
Dus Spaink heeft wat ze wil (vervaldatum augustus 2003) en ze heeft er een boek over geschreven. Maar ze legt niet uit hoe ze het tijdstip bepaalt waarop zij haar zelfmoord pleegt. Want met MS weet je het maar nooit, liet ze met een huiveringwekkend voorbeeld in het begin van haar boek zien: één zwak moment en je bent te laat.
Recensies op papier
Deze website publiceert elke vrijdag een selectie uit het katern Boeken, dat die dag bij NRC Handelsblad verschijnt. Wilt u alle recensies, interviews, columns en reportages ontvangen, neem dan een zesdaags abonnement of een weekendabonnement op NRC Handelsblad.
