Iedereen leest: Maria Mosterd
Afgaande op de titel zou het zo een boek van Sophie Kinsella of een andere chicklit-grootheid kunnen zijn: Echte mannen eten geen kaas (Van Gennep, € 14,95). Auteur: Maria Mosterd, wat wel iets wegheeft van een ironisch pseudoniem.
Nee dus. Dit boek is niet om te lachen. De vlag die de lading werkelijk dekt is de ondertitel: ‘Vier jaar in handen van een loverboy’. Het is het autobiografische relaas van de in Zwolle opgegroeide Maria Mosterd (geen pseudoniem, nu achttien jaar oud). En het is een adembenemend boek. In de eerste plaats door wat Maria doormaakt en speciaal door het moment waarop het verhaal begint. Ze is dan namelijk twaalf. Thuis vindt ze het saai, ze verlangt naar een spannender leven. Op de eerste schooldag van de brugklas komt ze in contact met een jongen die bij haar school rondhangt. Binnen twee weken is het al raak: deze Manou heeft haar verkracht, geprostitueerd en kleren voor haar gekocht. Naar school gaat ze vervolgens zelden, hooguit om een toets te doen. Ze wordt geschopt, geslagen en bedreigd door verschillende jongens en mannen, en gebruikt als prostituee en drugskoerier – vier jaar lang.
Mosterd vertelt haar verhaal zonder opsmuk op een zeer authentiek aandoende toon, compleet met alle tegenstrijdige gevoelens. Voor Manou, die haar in het ongeluk stort, maar van wie ze niet los kan komen. Maar ook voor andere jongens, zoals een zekere Juanez. Die verkracht haar eerst onder bedreiging met een mes, maar later schrijft ze in de loop der jaren ‘toch ook veel lol’ met hem gehad te hebben en uiteindelijk getuigt ze tegen hem in de rechtbank. Dergelijke schijnbare inconsequenties zijn typerend voor dit op geen enkele manier gladgestreken en zonder openlijke boodschap geschreven verhaal.
Echte mannen eten geen kaas komt daardoor vrij hard aan, om het maar even rustig te zeggen.
Ontluisterend is de gedachte dat de reguliere omgeving van Mosterd vier jaar lang niet merkte wat er gaande was. De moeder raakt verkikkerd op die dikke, vriendelijke Manou die naast haar dochter op de bank plaatsneemt. De school trekt ondanks haar kolossale verzuim niet aan de bel. Na vier jaar gebeurt dat wel. Dan bekent ze aan een docente dat ze enkele dagen eerder door een groep jongens is verkracht en wordt ze gedwongen dat ook aan haar moeder te vertellen. Die reageert geschokt: ‘Dit is het allerergste wat je kan overkomen.’ Waardoor de onthutsende onwetendheid van de moeder alleen maar sterker wordt geaccentueerd – want de lezer weet hoe váák haar dat allerergste is overkomen. Later klaagde de moeder van Mosterd de school aan omdat die het schoolverzuim niet had gemeld. Tja.
Met de eerste stap weg van Manou is de laatste nog niet gezet: Mosterd begint een lange mars langs zorginstellingen, pleeggezinnen en internaten waar ze vaak in de gaten wordt gehouden door handlangers van Manou. Uiteindelijk belandt ze in een programma dat haar een half jaar naar India brengt om los te komen van wat haar verleden moet worden. Maar zelfs als ze op het punt staat door de douane te gaan, heeft ze maar een gedachte: hoe Manou zou kunnen opduiken ‘zodat hij me van Schiphol zou kunnen ophalen en me mee zou kunnen nemen naar zijn veilige wereld’.
De durf van Mosterd om die gedachte aan het slot op te schrijven is verbijsterend. Zoals Echte mannen eten geen kaas dat eigenlijk van de eerste tot de laatste bladzijde is.
Lees verder
- 19-06-2009 recensie: En dan die vieze snorren
- 17-10-2008 recensie: Niet-inloggen dan maar?
- Mosterd, Maria
Besproken boek
- Echte mannen eten geen kaas
auteur: Mosterd, M.
Recensies op papier
Deze website publiceert elke vrijdag een selectie uit het katern Boeken, dat die dag bij NRC Handelsblad verschijnt. Wilt u alle recensies, interviews, columns en reportages ontvangen, neem dan een zesdaags abonnement of een weekendabonnement op NRC Handelsblad.
Besproken boek
- Echte mannen eten geen kaas
auteur: Mosterd, M.

