Austen, Jane
Dat grote literatuur en gelukkige liefdesverhalen niet per se op gespannen voet met elkaar staan, bewijst het werk van Jane Austen, die in haar korte leven zes liefdesromans met een happy ending wist te voltooien. Wishful writing wellicht, want zelf trouwde ze nooit; ze woonde bij haar familie op het platteland en maakte af en toe een uitstapje naar mondaine steden als Bath, Lyme, of Londen – allemaal locaties die in romans als Sense and Sensibility, Mansfield Park, Northanger Abbey en Persuasion een rol spelen. Austens door Shakespeare en de 18de-eeuwse komedie beïnvloede zedenromans worden gekenmerkt door levendige dialogen, herkenbare personages en toneelachtige verrassingseffecten, zoals plotseling opduikende brieven en vérstrekkend geroddel. Bij film- en televisiemakers zijn ze dan ook onverminderd populair, vooral Pride and Prejudice en Emma (over een meisje dat het zo druk heeft met koppelen dat ze haar eigen geluk over het hoofd ziet). Met haar ironisch-formele stijl (gekenmerkt door veel woorden van Latijnse herkomst) en haar voorkeur voor sociale satire oefende Austen grote invloed uit op Henry James. Maar ook in de populaire literatuur is haar invloed enorm; het stramien waarmee zij groot werd – man en vrouw maken ruzie bij hun eerste ontmoeting en vallen elkaar uiteindelijk in de armen – vormt de ruggegraat van alle romantische fictie en stond aan de basis van Helen Fieldings succesrijke Pride and Prejudice- actualisering Bridget Jones’s Diary.
AANRADER: Pride and Prejudice (1813)
‘Heb je er één gelezen, dan heb je ze allemaal gelezen,’ zeggen Austen-haters, die zich ergeren aan de ongetrouwde zusjes-op-zoek-naar-een-man waarvan het in haar romans wemelt. Maar dat zou niemand ervan moeten weerhouden om in ieder geval Pride and
Prejudice te lezen. Het verhaal van de snel oordelende Elizabeth Bennet en de schijnbaar onuitstaanbare Mr Darcy sprankelt na bijna twee eeuwen nog steeds, van de beroemde openingszin (‘It is a truth universally acknowledged, that a single man in possession of a good
fortune, must be in want of a wife’) tot het langverwachte eind-goed-al-goed. Vooral dekomische bijfiguren – de oliedomme moeder, de sarcastisch-cynische vader, de onuitstaanbare neef, de pragmatische vriendin, de supersnobistische edelvrouw – blijven je lang bij. Een grappiger roman dan deze heeft Austen niet geschreven.
Boeken
Lezen &cetera
Een geïllustreerde en geactualiseerde versie van Pieter Steinz' Gids voor de wereldliteratuur. Dé introductie tot het wereldwijde web van de fictie, door middel van 400 karakteriseringen van auteurs (van Abdolah tot Zwagerman), 100 samenvattingen van klassieken uit de literatuur, en 80 literaire schema's rondom beroemde boeken. Met doorverwijzingen naar de recensies uit de boekenbijlages van NRC Handelsblad van de afgelopen 18 jaar.
